Ermenice sözlük - ՏԵՂԵԼ

Ermeni yazım denetleyicisi

Şimdi İndirin

Nayiri

Ermenice Arm | Ermenice-İngilizce Arm-Eng | İngilizce-Ermenice Eng-Arm | Ermenice-Fransızca Arm-Fre | Fransızca-Ermenice Fre-Arm

Morphology

Matching Lexemes

տեղեցի

Sözlük

ՏԵՂԱԼ

չէզոք բայ անձրեւել, հոսիլ, թափիլ, տեղացնել։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 492

Yeni!

ՏԵՂԱԼ տեղացի,
⨀հին բառ ՏԵՂԵԼ (տեղեցի),
✽հազուադէպ բառ ՏԵՂՈՒԼ (տեղի ?)

ներգործական բայ
1. Երկնքից յորդութեամբ թափել, (անձրեւ, ձիւն, կարկուտ)։

2. Նմանութեամբ Ուրիշ նիւթեր յորդութեամբ թափել։

ՏԵՂԱԼ (ացայ կմ եցի)

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 2160

Yeni!

(beta)

⨀հին բառ ՏԵՂԵԼ (եցայ)

չէզոք բայ Տե՛ս Տեղալ։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 2162

Yeni!

(beta)

2. ՏԵՂ տեղի

գոյական
     Տարածութեան նշանակութեամբ։

    1. Ընդհանրապէս տարածութիւն։

    2. Որեւէ տարածութիւն գետնի երեսին, վայր։

‣ Տեղ շատ՝ ուր ուզում ես՝ գնա՛։
‣ Ընկան քարքարոտ տեղեր։
‣ Արեգունի տեղ։
‣ Ծմակ տեղ։
‣ «Արծաթի բարձր տեղ է, Ջուրը հիւանդի դեղ է»։

3. Տարածութեան մի մաս, որ յատկացրած է մշակութեան, հող, գիւղ։

4. Որտեղ ապրում են, բնակավայր։

‣ Ձեր մշտական բնակութեան տեղը քաղա՞քն է թէ գիւղը։
‣ Նա հաստատ տեղ չունի ապրելու, շարունակ ուղեւորութեան մէջ է։

5. Բնակարան։

6. Որտեղ նստում են, ինչ որ յարմարեցրած է նստելու։

‣ Տեղ բացէք խնամու համար. նստի՛ր, խնամի։
‣ Վեր հրամեցէք. ձեր տեղը սեղանի գլուխն է։
‣ Տեղս հանգիստ է, շնորհակալ եմ։

Դարձուածքներ

«Ինձի նեղ կանեմ, Քեզի տեղ կանեմ»

(ասացուած), Նեղութիւն յանձն կառնեմ՝ քեզ համար յարմարութիւն ստեղծելու համար։

    7. Որտեղ պառկում են քնելու, անկողին։

    8. Թատրոններում՝ երկաթուղիներում աթոռ կամ նստարան՝ սահմանված մի մարդու համար։

    9. Փոխաբերաբար Աթոռ և սեղան, որ մէկը գրաւում է որոշ գործ անելու համար, որ նշանակված է որոշ պաշտօնեայի համար. պաշտօն, ծառայութիւն։

‣ Հաշուապահի ազատ տեղ չունինք, բոլոր տեղերը բռնված են։
‣ Մեզ մօտ մեքենագրուհու տեղ բացվեց, չէ՞ք ուզում մեզ մօտ մտնել աշխատելու։

＋գաւառական նշանակութիւն 10. Արգելարան, բանտ։

‣ Նրան տարան, տեղը գցեցին։

11. Որտեղ մի բան գտնվում է։

12. Որտեղից մի բան կարելի է ճարել։

‣ Ես մի հարիւր մանէթի տեղ արի։
‣ Չորս կողմն աչք էր ածում, մի հարուստ հարսնացուի տեղ էր անում։

13. Մարմնի որոշ մասը։

‣ Ո՞րտեղդ է ցաւում. －Ոչ մի տեղս չի ցաւում։
‣ Միս առնելիս նայիր, որ չաղ տեղից կտրէ։

14. Գրուածքի՝ ճառի որոշ կտորը։

‣ Դեռ կարդա՛, ամենահետաքրքրական տեղերը յետոյ են գալիս։
‣ Ես ամենից շատ հաւանեցի ճառի այն տեղին, երբ հռետորն սկսեց քննադատել հակառակորդներին։

15. Գործուածքի տակի գոյնը, որի վրայ նախշերն են, տափ։

‣ Մի գեղեցիկ գորգ ունի, տեղն սպիտակ։
‣ Կապոյտ կտորով տեղը քեզ չի սազի։

Նմանութեամբ
16. Յարմարութիւն, պատշաճութիւն։

‣ Խօսքդ լաւ տեղին էր։
‣ Դու էլ տե՞ղը գտար այդ առաջարկութիւնն անելու։
‣ Ո՞վ է մածնի վրայ գինի խմում. գինու տեղը խորովածի վրայ է։
‣ «Տեղը եկաւ՝ հայ է նա, տեղը եկաւ՝ այլազգի»։

17. Դրութիւն, վիճակ։

‣ Բանը չպէտք է այդ տեղը հասցնել։
‣ Քեզ այն տեղը կձգեմ, որ ծնած օրդ կանիծես։

18. Դիրք, աստիճան։

‣ Ամեն մարդ իւր տեղը պիտի գիտենայ։
‣ Ձեր տեղը դպրոցումը չէ, ձեր տեղը համալսարանումն է։

19. Հանգամանք, պայման։

20. Հերթ շարքի մէջ։

‣ Նրանք առաջ վերջին տեղերից մէկն էին բռնում արդիւնագործութեան մէջ, այժմ արդէն երկրորդ տեղն են բռնում։
‣ Առաջին տեղում՝ մենք պահանջում ենք…, երկրորդ տեղում…։

21. Ինչ որ փոխարինում է մի բան, փոխարէնը։

Նախադրութիւն
22. Փոխանակ։

Ածանցական Բառեր

ածական մակբայ Պատշաճ, յարմար, ի դէպ։ Հակառակը՝ Անտեղի։

‣ Քո խօսքդ շատ տեղին էր։
‣ Տեղին ասացիր, որ նա անպէտք է։
‣ Քիչ է խօսում, բայց երբ խօսում է՝ տեղին է խօսում։

գործ է ածվում նաեւ՝ Տեղի անտեղի

մակբայ 1. Տե՛ս Տեղից տեղ (1, 2)։

ածական 2. Յարմար, խելքի մօտիկ։

‣ Եթէ ուզում ես ծախել՝ տեղով գին ասա։

մակբայ 1. Տե՛ս Տեղով։

ածական 2. Ամեն բան կարգին, կանոնաւոր. (արտաքին կերպարանքի մասին)։

‣ Տեղօք աղջիկ է։

Բաղադրեալ Բայեր

Տեղ անել

չէզոք բայ
1. Տեղ բանալ, որ մէկը նստի։

‣ Մի քիչ սեղմվեցէք, նրա համար էլ տեղ արէք, նստի։

2. Անկողինը ձգել։

‣ Տեղ արա (կամ տեղս արա) պառկիմ, ճար չունիմ։

3. Մի տեղ գտնել, որտեղից կարելի է այս-ինչ բանը ձեռք բերել։ (Տե՛ս Տեղ, 12)։

Տեղ դնել

ներգործական բայ Համարել, ընդունել իբրև։

‣ Մենք քեզ մարդու տեղ դրինք, մի գործ յանձնեցինք։
‣ Դուք ինձ ո՞ւմ տեղ էք դնում։

Բանի տեղ դնել

ներգործական բայ Նշանակութիւն՝ կարեւորութիւն տալ։

‣ Նրա խօսքերը բանի տեղ մի՛ դներ։
‣ Գլուխս քիչ ցաւում էր, բանի տեղ չդրի, գնացի գործի, ծանրացայ։

Տեղը բերել

ներգործական բայ
1. Մի բան սարքելիս՝ մասերը ճիշտ տեղաւորել՝ ինչպէս հարկն է։

‣ Կարի մեքենան լաւ չէր աշխատում, թելը կտրում էր, բացեց, քանդեց, դրստեց, տեղը բերեց։

2. Երգի՝ խօսքի մէջ մի որոշ կտոր ճիշտ արտայայտել։

‣ Երգում եմ, բայց մի տեղ կայ որ չեմ յիշում, չեմ կարող տեղը բերել։
‣ Ոտանաւորը գրեցի, բայց մի անիծված յանգ չեմ կարողանում տեղը բերել, դուրս չի գալիս։

չէզոք բայ
3. Յարմար առիթը գտնել, յարմար առիթից օգտվել։

‣ Երբ տէրտէրը յանդիմանում էր ժողովրդին, որ հայհոյիչ են, հարբեցող են, մէկը լաւ տեղը բերեց ու ասաց. տէրտէրներից օրինակ են առնում։

(Տե՛ս Տեղը գալ)։

Դարձուածքներ

Տեղ ու դադար

գոյական Հանգիստ, հանգստութիւն։

‣ Տեղ ու դարար չունինք որ նստինք։

Տեղն ու տեղը, Տեղն ի տեղը

մակբայ Տե՛ս Տեղից տեղ։

Տեղը տեղին

մակբայ
1. Տեղովը, մանրամասն։

‣ Գլխին եկածը տեղը տեղին պատմեց։

2. Իսկութեամբ, կէտ առ կէտ։

‣ Բոլոր ասածներս տեղը տեղին կատարվեցին։

Այն տեղուանքը չէ

Կարեւորութիւն չի տալիս, ուշադրութիւն չի դարձնում։

Տե՛ս եւ Տեղի, Տեղիք։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 2158

Yeni!

(beta)

✽հազուադէպ բառ ՏԵՂՈՒԼ

ներգործական բայ Տե՛ս Տեղալ։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 2163

Yeni!

(beta)

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 2272

Yeni!

(beta)

Benzer kelimeler

դեղել

Usage beta 1 citation

Usage of matching Lexemes

Hold phone in landscape mode or decrease zoom in order to view Usage results

Ayrıca bu sözlüklerde "ՏԵՂԵԼ" için arama:

Explanatory

Thesaurus

Western Armenian

Neologisms

Rhyming

(1976) Yeni! Հայոց լեզվի հանգաբառարան

Word Structural

(2014) Դպրոցական բառակազմական բառարան

Etymological

(2010) Հայերեն ստուգաբանական բառարան
(2010) Հին հայերենի վերջածանցների ծագումը - [Հայերեն ստուգաբանական բառարան]
(2004) Հայերէն ստուգաբանական առձեռն բառարան
(1995) Մեր արմատները նոր լոյսի տակ
(1926) Հայերէն արմատական բառարան

Dialectal and Idiomatic

Orthographic

Classical Armenian

Middle Armenian

(2009) Միջին հայերենի բառարան

Early Modern Armenian

(2014) Նորահայտ բառեր վաղաշխարհաբարյան աղբյուրներում

Foreign word

Names

(2010) Հայոց ազգանունների բառարան
(2005) Yeni! Ծածկանուններ (հայերեն և հայատառ) հայոց պարբերական մամուլում և գրականության մեջ - [Հայոց ծածկանունների բառարան]
(2005) Yeni! Ծածկանուններ ձեռագիր և խմորատիպ մամուլում (Հայերեն և հայատառ) - [Հայոց ծածկանունների բառարան]
(2005) Yeni! Հեղինակներ - [Հայոց ծածկանունների բառարան]
(1973) Yeni! Կենսագրական բառարան (հայ մշակույթի գործիչներ)
(1968) Արական Անձնանուններ - [Հայոց լեզուի նոր բառարան]
(1968) Իգական Անձնանուններ - [Հայոց լեզուի նոր բառարան]
(1942) Հայոց անձնանունների բառարան

Place names

(2011) Տարածված աշխարհագրական տեղանունների ցանկ - [Արեւմտահայերէն-արեւելահայերէն նոր բառարան]
(1986) Հայաստանի եւ հարակից շրջանների տեղանունների բառարան

Plant names

Specialized

(2015) Հայկական խոհանոցի բառարան
(2013) Yeni! Ֆիզիոլոգիական տերմինների հայերեն-անգլերեն-ռուսերեն բառարան-տեղեկատու
(1987) Հայերենագիտական բառարան
(1979) Տէրունի տօներ - [Ծիսական Բառարան]
(1979) Եկեղեցական իրեղէններ եւ նիւթական առարկաներ - [Ծիսական Բառարան]
(1975) Լեզվաբանական բառարան

Abbreviations

(2021) Yeni! Տառային հապավումներ - [Նոր բառեր. Զ պրակ]
(2020) Yeni! Տառային հապավումներ - [Նոր բառեր. Ե պրակ]
(2007) Հայերենում գործածվող տառային հապավումների բառարան
(1996) Հապավումներ - [Նոր բառերի բացատրական բառարան]