Vérificateur d'orthographe arménien
téléchargez HySpell maintenant
 Morphology

Western Armenian

ՔԱՇԵՐ → քաշել (verb)
(Past Participle)
 Dictionnaire
քաշ գոյական (պարապ ամանի) Ծանրութիւն * կրճատումի նշան մը:
քաշել ներգործական բայ Իրեն ձգել, պրկել * առինքնել * տառապիլ:

Աղբիւր՝ Բառգիրք հայերէն լեզուի։ Անդրանիկ Վրդ. Կռանեան, Պէյրութ, 1998։ Էջ 488։


ՔԱՇ
գոյական օխայ։


ՔԱՇ
գոյական պատիւ՝ կրճատուած բառերու։


ՔԱՇԵԼ
ներգործական բայ
    1. ձգել։
    2. տանիլ։
    3. (ջուր՝ գինի՝ վիճակ՝ փուշ՝ պատկեր՝) հանել։
    4. (վարժարանէն՝ պաշտօնատունէն՝) հանել։
    5. (նեղութիւն՝) կրել, տառապիլ։
    6. (մէկէն դրամ՝) կորզել, շորթել։
    7. (դատի՝) կոչել։
    8. (հասակ՝) նետել։
    9. (մազերը՝) փետել։
    10. (սուրը՝) մերկացնել։
    11. (դրօշ՝ առագաստ՝) պարզել։
    12. (օղի՝) ճնկել, խմել։

Դարձուածքներ
ձեռք քաշել
հրաժարիլ։

իրեն քաշել
հրապուրել։

արմատէն քաշել
արմատաքի խլել, հանել։

թի քաշել
թիավարել։

պատիժը քաշել
տուժել։

ապաշխարանք քաշել
մեղքը՝ սխալը լալ։

կարօտը քաշել
կարօտնալ։

պինդ քաշել
լարել. երկնցնել։

ծեծ քաշել
ծեծել, տփել։


ՔԱՇՈՒԻԼ
չէզոք բայ
    1. կծկիլ։
    2. հրաժարիլ։
    3. մեկուսանալ։
    4. խպնիլ, ամչնալ, պատկառիլ։
    5. (անդամներու՝) կարկամիլ, ծնգրտիլ։
    6. (ջուրերու՝) իջնել, նուազիլ, պակսիլ։
    7. (վիճակի՝) ձգուիլ. ելլել։
    8. (կերպասի՝) նեղնալ, կարճիլ։

Դարձուածքներ
ետ քաշուիլ
նահանջել, ընկրկիլ։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 529
Nouveau!
＋գաւառական բառ ՔԱՇԵՐ
գոյական Տե՛ս Առեղ։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 2312
Nouveau!
(beta)
1. ՔԱՇ (արմատ Քաշել՚ի)
գոյական Քաշելը, քաշվելը։

Գործ է ածվում գալ, գնալ, տալ բայերի հետ։ ―

Բաղադրեալ Բայեր
Քաշ գալ
չէզոք բայ
    1. Գետնի երեսին քսվելով շարժվել։
‣ Երկայն զգեստի քղանցքը յատակի վրայ քաշ էր գալիս յետեւիցը։

    2. Մէկի յետեւից գնալ՝ հետամտել, դուր գալու համար։
‣ Աղջիկների յետեւից քաշ է գալիս։

    3. Թափառել։
‣ Ամբողջ օրը փողոցներում քաշ է գալիս։

Քաշ գնալ
չէզոք բայ Տե՛ս Քաշ գալ (1)։

Ոտքը քաշ ձգել, Ոտքը քաշ քցել
չէզոք բայ Տե՛ս Ոտքը կախ ձգել, Կախ՚ի տակ։

Քաշ տալ
ներգործական բայ
    1. Քաշել, ձգել։
‣ Սատկած շան վզից մի թոկ ձգեցին, քաշ տուին տարան։
‣ Քո կամքով չգաս՝ քաշ տալով կտանինք։

    2. Բռնութեամբ՝ ուժով տանել մէկին՝ նրա կամքին հակառակ։
‣ Չէր ուզում գնալ, ընկերները քաշ տուին տարան։
‣ Ինձ քաշ տուեց դատաւորի դուռը։

    3. Քաշքշել, տոկալ, համբերել, մի կերպով տանել։
‣ Վա՜յ իմ ապրուստին, մի կերպ քաշ եմ տալիս։
‣ Այս ցորենով մինչեւ նոր կալը պիտի քաշ տանք։

⨀հին բառ Ի քաշ բերել
ներգործական բայ Արու կենդանին էգի վրայ քաշել, զուգաւորել։ Համեմատել Վրան քաշել։


⨀հին բառ 2. ՔԱՇ
գոյական
    1. Գիծ, որ քաշում են բառի վրայ իբրև համառօտագրութեան նշան, պատիւ (12)։
    2. Առոգանութեան և երաժշտութեան շեշտի նշան, փուշ (2)։


＋գաւառական բառ 3. ՔԱՇ
գոյական
    1. Քառասունի չափ խուրձ իրար կապած, որ չուանով քաշելով փոխադրում են։
‣ Խուրձերը կապեցինք, վեց քաշ եղաւ։

Համեմատել Քաշան։

    2. Ճանապարհ, հետք (որտեղով մի ծանր բան քաշելով տարել են)։
‣ Այս քաշը բռնիր գնա՛, կհասնես մեր արտը։

    3. Նախիրի ճանապարհը գիւղից դէպի արօտատեղը։
‣ Նախիրի քաշով գնացի, մինչև հասայ անտառը, այնտեղ քաշը կորաւ։

＋գաւառական նշանակութիւն 4. Թոկ՝ պարան, որով կապում են սայլի բեռը։


4. ՔԱՇ
գոյական
     Որքան որ քաշում է (13) առարկան։

    1. Կշիռ, ծանրութիւն։
‣ Այս տարի ամարանոցում քաշս հինգ կիլօ աւելացաւ։
‣ Քաշովդ մէկ ոսկի կտամ, եթէ այդ բանն անես։

    2. Ամանի կշեռք, աբրայ։
‣ Տակառը նախ կշռեցէ՛ք, քաշն առէ՛ք, յետոյ գինին ածեցէք։

＋գաւառական նշանակութիւն 3. Կշեռք։
‣ Քաշը բերէք, կշռենք։

    4. (Ծածկաբանութիւն), Տաճկական օխա։


＋գաւառական բառ 5. ՔԱՇ
գոյական Ագռաւ։

Բաղադրեալ Բայեր
Քաշը քարին դնել
չէզոք բայ
    1. Արած չնչին բանը մեծ ու դժուար ցոյց տալ, իբր թէ մեծ աշխատանք է կատարել։

    2. Իբր թէ առողջ ու գէր լինել։
‣ Քեզ որ այդպէս լաւ ես նայում, քաշը քարի՞ն ես դրել։

Դարձուածքներ
Քաշին կատարը այրվում է
Սաստիկ տաք՝ տօթ օր է։

Քաշին պոզը կհասնի
    1. Շատ զառիվեր է։
    2. Շատ դժուար է։
    3. Անկարելի բան է։


✽հազուադէպ բառ 6. ՔԱՇ
(տաճկերէն qaš)

գոյական Տե՛ս Յասպիս։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 2310
Nouveau!
(beta)
✽հազուադէպ բառ 7. ՔԱՇ
գոյական Տե՛ս Քէշ, Կեշտ։


＋գաւառական բառ 8. ՔԱՇ
ածական
    1. Ցած, ոչ բարձր։
‣ Քաշ տներ։
‣ Քաշ ձայնով խօսել։

    2. Ստորին, հասարակ։
‣ Քաշ գինի։
‣ Հարուստները ցորեն հաց են ուտում, իսկ նրանցից քիչ քաշը՝ ցորենի հետ խառն գարի հաց։

մակբայ
    3. Դէպի վար։
‣ Դէպի քաշ գնաց։
‣ Քիչ քաշ նստիր։

գոյական
✽հազուադէպ նշանակութիւն 4. Զգեստի ստորոտը՝ գօտուց ներքեւ, քղանցքները։

Բաղադրեալ Բայեր
Քաշ անել
ներգործական բայ
    1. Կախել դէպի վար։
‣ Հրացանը ծառից քաշ արաւ։

    2. Ցածացնել, իջեցնել։
‣ Ձէնը քաշ արեց։

    3. Մի բան առանց փողի վերցնել, իրան սեփականացնել։

＋գաւառական բառ Քաշ բռնել, ＋գաւառական բառ Քաշ ունել
ներգործական բայ
    1. Ցած բռնել։
‣ Գլուխդ քաշ բռնի։

    2. Երեխային կուկուզ բռնել որ միզէ։

＋գաւառական բառ Քաշ գցել
ներգործական բայ Կախ բռնել, խոնարհեցնել։
‣ Գլուխը քաշ գցած աշխատում է։
‣ Խնձորները մեծացել, ծանրացել են, ճիւղերը քաշ են գցել, գուցէ կոտրվին։

＋գաւառական բառ Քաշ ընկնել
չէզոք բայ Կախվել։
‣ Պատուհանից մի շոր քաշ է ընկել։

＋գաւառական բառ Քաշ ունել
ներգործական բայ Տե՛ս Քաշ բռնել։


＋գաւառական բառ 9. ՔԱՇ
գոյական Բարձրից ցած իջնող սայլի կամ սահնակի յետեւից կապված՝ ճիւղերի խուրձ, որ գետնի վրայ քաշ գալով նուազեցնում է նրա արագութեան թափը (իներցիայի ոյժը). արգելակ։
‣ Խոտ բարձած սահնակը այս կանաչ զառիվայրով ի՞նչպէս պիտի իջեցնես, որ շուռ չգայ. －Յետեւիցը քաշ կկապեմ և ես էլ վրան կնստիմ։


ՔԱՇԵԼ եցի
(զենդերէն karš, պահլաւերէն kašitan, պարսկերէն kašidan)

ներգործական բայ
     Ընդհանրապէս՝ ոյժ գործ դնելով շարժել մի բան։

    1. Ոյժով ձգել դէպի առաջ։
‣ «Ձիգ տուր, քաշի, ա՜յ եզը»։
‣ «Դէ՛, քաշեցէ՛ք, սիրո՛ւն եզներ, առաջ տարէք արօրը» (երգեր)։
‣ Դատապարտեալին մերկացնում, ձգում էին գետին, և երկու դահիճ լծվելով՝ նրան քաշում էին առապարների վրայով, մինչեւ որ միսը բզկտի։

    2. Ոյժով ձգել դէպի ինքը։
‣ Պարանի մի ծայրից ես էի քաշում, միւս ծայրից ընկերս։
‣ Զանգը պինդ քաշիր։
‣ Թեւիցս բռնեցին, քաշեցին ներս տարան։

    3. Յետ տանել, ամփոփել։
‣ Ոտները քաշեց տակը։
‣ Ձեռքս յետ քաշեցի։
‣ Ձայնդ քաշի՛։

    4. Բնական ձգողութիւն ունենալ։
‣ Մագնիսը քաշում է երկաթը։
‣ Հայրենիքի սէրը քաշում է ինձ։

    5. Դէպի ներս ձգել։
‣ Մէկ խոր շունչ քաշեց։
‣ Նա չի ծխում, բայց քթախոտ է քաշում։

չէզոք բայ
    6. Տեւել, երկարաձգվել։
‣ Ո՞րքան ժամանակ կքաշէ մինչեւ նա գնայ ու վերադառնայ. －Երկու ամիս կքաշէ։

Բաղադրեալ Բայեր
Հասակ քաշել
չէզոք բայ
    1. Մեծանալ, հասակը բարձրանալ։
‣ Այս մի տարում աղջիկդ ո՜րքան հասակ (բոյ) է քաշել, կարգին չափահաս է դառել։

    2. Ապստամբել, չհնազանդել։

Ձեռք քաշել
չէզոք բայ
    1. Հանգիստ թողնել մէկին, հեռանալ նրանից։
‣ Ձեռք քաշիր ինձանից, ես քեզ հետ գործ չունիմ։

    2. Ստորագրել (համեմատել Քաշել 21)։
‣ Էս թղթին դուն էլ արի ձեռք քաշի։

Ոտը քաշել
չէզոք բայ Հեռանալ։
‣ Ես այնտեղից ոտս քաշեցի թէ չէ, այդ դէպքը պատահել էր։

ՔԱՇՎԵԼ
կրաւորական չէզոք բայ

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 2311
Nouveau!
(beta)
ԱԳՌԱՒ
գոյական գիշակեր սեւ թռչուն։

Տեսակներ
— որի, սեւ ագռաւ՝ արջնագռաւ.

— սեւ ու կապոյտ շերտերով թեւերուն վրայ՝ շատ գեղեցիկ փետուրներով՝ գլխուն փետրաւոր կատարով՝ ճայ.

— մոխրագոյն ագռաւէն շատ փոքր՝ գլուխն ու վիզը մոխրագոյն՝ մնացած մասերը սեւ՝ ճայեակ կամ ճայեկ.

— սեւ ու մեծ ագռաւ՝ գայլագռաւ.

— մոխրագոյն ագռաւ՝ եղջերուկ, քաշ կամ քաշտ.

(արաբերէն կուռաբ)։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 11
Nouveau!
(beta)
ՔԱՇ
գոյական
    1. կշիռ, ծանրութիւն.
    2. կշիռք.
    3. պարապ ամանի մը ծանրութիւնը.
    4. 400 տիրէմ (օխա)։


ՔԱՇ
գոյական
    1. քարշ.

    2. քաշող, հանող. օրինակ՝
‣ մազքաշ։


ՔԱՇ
գոյական
    1. կրճատուած բառերու վրայ դրուած նշան մը. պատիւ, համառօտագիծ.
    2. առոգանութեան եւ երաժշտութեան շեշտի նշան մը. փուշ։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 2403
Nouveau!
(beta)
ՔԱՇԵԼ
ներգործական բայ
    1. ոյժ գործածելով դէպի իրեն շարժելու՝ բերելու, փորձ ընել. պրկել, լարել, ձգել.
    2. ոյժ գործածելով իր ետեւէն, քարշ տալ՝ տանիլ՝ կրել.
    3. պրկելով՝ բանի մը ամրացնել.
    4. ամփոփել, ետ տանիլ, հաւաքել.
    5. բնական ձգողութիւն ունենալ.
    6. դէպի իրեն հրաւիրել՝ կանչել.
    7. գրաւել, գերել.
    8. դէպի ներս ձգել՝ մղել.
    9. ծխել.
    10. ծծել, ներծծել.
    11. դուրս բերել, հեռացնել, հանել.
    12. (Փոխաբերական իմաստ) ասկէ-անկէ՝ հոսկէ-հոնկէ պոկել՝ իւրացնել, կորզել, շորթել.
    13. որոշ կշիռ՝ ծանրութիւն ունենալ.
    14. զէնք բարձրացնել.
    15. ետ տանիլ, բանալ.
    16. հեղուկի երեսէն անհրաժեշտը հաւաքել եւ վերցնել.
    17. օղի՝ ձէթ եւ այլն հանել.
    18. բնական ձգտում ունենալ, նմանիլ.
    19. կրել, տանիլ, տեղափոխել.
    20. նեղութեան՝ տառապանքի ենթարկուիլ.
    21. երկայնքին՝ լայնքին ձգել՝ տարածել, շինել, կառուցել.
    22. գծել.
    23. լուսանկարել.
    24. բանով մը պատել. ծածկել.
    25. վրան առնել, հագուիլ.
    26. աչքերուն դեղ՝ ծարիր քսել՝ դնել.
    27. խաղալ, զբաղիլ (համրիչով).
    28. խմել, կոնծել.
    29. ծեծել, հարուածել, ապտակել.
    30. տեղ մը՝ կողմ մը տանիլ.
    31. մօտեցնել.
    32. ներգրաւել.
    33. բանի մը վրայ անցընել.
    34. քարշ տալ, գետնաքարշ տանիլ.
    35. գոցել, ծածկել.
    36. վերցնել, հեռացնել:

Բաղադրեալ Բայեր
Առագաստ քաշել, դրօշակ քաշել
ներգործական բայ պարզել, բանալ։

Դատի քաշել
ներգործական բայ կոչել, կանչել:

Զէնքը քաշել
ներգործական բայ գրպանէն հանել եւ օդը բարձրացնել (ի հարկին՝ նաեւ կրակել):

Իրեն քաշել
ներգործական բայ
    1. հրապուրել, առինքնել.
    2. իրեն կողմնակից դարձնել:

Ծեծ քաշել
ներգործական բայ ծեծել, հարուածել, տփել:

Կարօտը քաշել
ներգործական բայ կարօտնալ, հալիլ:

Հասակ քաշել
ներգործական բայ նետել։

Ձեռք քաշել
ներգործական բայ
    1. զայն հանգիստ ձգել, հեռանալ անկէ.
    2. հրաժարիլ, յոյսը կտրել, հոգածութենէ հեռու կենալ:

Մազերը քաշել
ներգործական բայ պոկել, փետել։

Ոգելից ըմպելի քաշել
ներգործական բայ ճնկել, կոնծել, խմել:

Ոտքը քաշել
ներգործական բայ
    1. ետ առնել, ամփոփել.
    2. հեռանալ:

Պատիժը քաշել
չէզոք բայ տուժել, կրել։

Պինդ քաշել
ներգործական բայ լարել, ձգտել, երկնցնել։

Ջուրը քաշել
ներգործական բայ
    1. դուրս հանել.
    2. ծծել, ներծծել.
    3. ջուրին տակ երթալ. ջրամոյն ըլլալ, խեղդուիլ:

Վրան քաշել
ներգործական բայ
    1. հագուիլ.
    2. պառկած տեղը՝ մէկը վրան առնել՝ բերել.
    3. արու կենդանին զուգաւորել էգին հետ։

Տախտակ քաշել
ներգործական բայ անցընել, որմել, ծածկել։

Տեղէ մը քաշել
ներգործական բայ
    1. առնել.
    2. հանել.
    3. չուղարկել:

Փէշ քաշել
ներգործական բայ զգաստութեան՝ գաղտնապահութեան հրաւիրել:

Քուն քաշել
ներգործական բայ քնանալ, քունը առնել՝ հանել։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 2404
Nouveau!
(beta)
ՄԱՐԻԼ
չէզոք բայ
    1. գիտակցութիւնը կորսնցնել եւ գետին իյնալ անզգայ. ուշաթափիլ, նուաղիլ.
    2. շիջանիլ, անցնիլ (լոյս).
    3. (Փոխաբերական իմաստ) նուազիլ, տկարանալ.
    4. (Փոխաբերական իմաստ) անհետանալ, շնշուիլ (յոյս՝ ակնկալութիւն)։

Տեսակներ
— Անօթութենէ՝ սուաղիլ, նքթիլ, նքողիլ։

— Խնդալէն՝ թալանալ։

— Ծարաւէ՝ դոսրովիլ:

— Ձայնը՝ քաշուիլ:

— Շունչը՝ հատնիլ, սպառիլ։

— Ցեղը՝ ջնջուիլ, անճիտուիլ։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 1434
Nouveau!
(beta)
ՔԱՇՈՒԻԼ
չէզոք բայ
    1. ետ երթալ, նահանջել, տեղի տալ, ընկրկիլ.
    2. հեռանալ, ցրուիլ, տարտղնուիլ.
    3. ցնդիլ, վերանալ, անհետանալ.
    4. կծկուիլ, փոքրանալ.
    5. գօսանալ, կարկամիլ.
    6. ամչնալ, պատկառիլ, խպնիլ.
    7. խոնաւութիւնը՝ հիւթը ցամքիլ.
    8. կարճնալ, նեղնալ.
    9. իջնել, պակսիլ, նուազիլ.
    10. հրաժարիլ, լքել.
    11. (Ռմկ.) լուսանկարուիլ:

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 2405
Nouveau!
(beta)
 Usage beta 1 citation 

Usage of matching Word Forms

Nouveau! Explore the usage of the word form ՔԱՇԵՐ in the Corpus of Western Armenian.
Aussi la recherche pour "ՔԱՇԵՐ" dans ces dictionnaires:

Explanatory

Thesaurus

Western Armenian

Neologisms

Rhyming

Word Structural

Etymological

Dialectal and Idiomatic

Orthographic

Classical Armenian

Middle Armenian

Early Modern Armenian

Foreign word

Names

Place names

Plant names

Specialized

Abbreviations

© 2026 Nayiri. dictionnaire arménien contient 95 898 mots
The site has 144 dictionaries and 3 books.
Français
Նայիրի / Nayiri.com