Vérificateur d'orthographe arménien
téléchargez HySpell maintenant
 Morphology

Western Armenian

Ճաշէ → ճաշել (verb)
Present Tense • Subjunctive Mood • Third Person • Singular
Imperative Mood • Singular
Ճաշէ → ճաշ (noun)
Singular • Ablative case
 Dictionnaire
ճաշ գոյական Կերակուր (կէսօրուան), սեղան:

Աղբիւր՝ Բառգիրք հայերէն լեզուի։ Անդրանիկ Վրդ. Կռանեան, Պէյրութ, 1998։ Էջ 274։
ճաշել ներգործական բայ Կէսօրուան ճաշը ընել, սնունդ առնել:

Աղբիւր՝ Բառգիրք հայերէն լեզուի։ Անդրանիկ Վրդ. Կռանեան, Պէյրութ, 1998։ Էջ 275։


ՃԱՇ
գոյական
    1. կերակուր, ուտելիք։
    2. սեղան (կէսօրին)։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 310
Nouveau!
ՃԱՇԵԼ
ներգործական և չէզոք բայ Ճաշ ուտել, կերակուրն ուտել։
‣ Դուք ո՞ր ժամին էք ճաշում։
‣ Ես արդէն ճաշել եմ։
‣ Գնանք միասին ճաշելու։
‣ Ճաշողներիս թիւն աւելացաւ։
‣ Այսօր ի՞նչ պիտի ճաշենք։
‣ Ճաշելու ոչինչ չունիմ։

ՃԱՇԵԼ (ճաշեցայ)
չէզոք բայ նոյն նշանակութեամբ։


＋գաւառական բառ ՃԱՇՎԵԼ ճաշվեցայ
չէզոք բայ Բաժանվել։


＋գաւառական բառ ՃԱՇՔ
գոյական
    1. Կէսօր, ճաշի ժամանակը։
    2. Մինչեւ կէսօր ժամանակը։
    3. Կէսօրից յետոյ ժամանակը։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 1347
Nouveau!
(beta)
1. ԱՆԵԼ արի, արաւ, կամ արեցի, արեց, արա՛, արէ՛ք, արել եմ, արած. անում եմ, էի, մի՛ աներ կամ մի՛ անի, անող, անելու
(գրաբար առնել, արարի, միջին հայերէն այնել, որից էնել եւ անել)

ներգործական բայ
    1. Աշխատանք կատարել, գործով զբաղված լինել։
‣ Ինչ որ կարող եմ՝ անում են։
‣ Նա պարապ նստած չէ. միշտ մի բան անում է։

    2. Ոյժը գործադրել մի բանի, պարապել մի բանով։
‣ Ի՞նչ էք անում ամբողջ օրը։
‣ Հինգ տարի ուսուցչութիւն արեց։

    3. Ձեւակերպել, յարմարեցնել, սարքել։
‣ Քարը բարձ են անում, չոր գետինը՝ անկողին։
‣ Այնպէս կանեմ, որ երկուսդ էլ գոհ մնաք։

    4. Օգտագործել, պիտանի դարձնել։
‣ Այս դէպքը մատի փաթաթան արաւ իւր համար։

    5. Վերածել, դարձնել, շինել։
‣ «Երկու ծըծիդ մէջ տեղը բաղչա ու բաղ ես արել»։
‣ Ինձ խաղք ու խայտառակ արիր։
‣ Մաթ անել (Տե՛ս Մաթ)։
‣ Մարս անել։ (Տե՛ս Մարս)։

    6. Գումար՝ ամբողջութիւն կազմել։
‣ Երկու անգամ երկու անում է չորս։
‣ Հաշուի՛ր թէ բոլոր պարտքս ո՛րքան է անում։
‣ Տասն ու քսան անում է երեսուն։

    7. Դեր կատարել, իրանից ձեւացնել։
‣ Գլխիս աղայութիւն է անում։
‣ Ձեր մէջ ո՞վ կարող է դերասանութիւն անել։

    8. Օգնել, նպաստել։
‣ Ձեզ համար կանեմ, ինչ որ ձեռքիցս գալիս է։

    9. Վնասել, վտանգաւոր լինել։
‣ Ի՞նչ պիտի անես ինձ։
‣ Նա քեզ ոչինչ չի կարող անել։

    10. Կատարել, իրագործել։
‣ Ինչ որ ասացի արի՞ր. —Բոլորն արի։
‣ Ամբողջ օրն արածդ ա՞յս է։

＋գաւառական նշանակութիւն 11. Բնական պէտքերը կատարել։
‣ Հիւանդը էլի տակն արել է (անկողինը կեղտոտել է)։
‣ Երեխան վրան արել է, փոխի՛ր (շորերը կեղտոտել է)։

Բաղադրեալ Բայեր
＋գաւառական բառ Ճուլ անել կամ, ＋գաւառական բառ Ճուլիկ անել
չէզոք բայ (մանկական) միզել։

＋գաւառական բառ Ա-ա՛ անել, ＋գաւառական բառ Քխօ անել
չէզոք բայ (մանկական) Փորից դուրս գնալ։

    12. Գործ է ածվում դիմազուրկ ձեւով, եղանակը կամ մթնոլորտային տեղումները նշանակելու համար։
‣ Այս օրերս սաստիկ տօթ է անում։
‣ Գիշերներն արդէն ցուրտ է անում։
‣ Երեկ այնտեղ կարկուտ արաւ։
‣ «Թօն կէնէ, թաթաւ կէնէ, Գարի հացը բօլ կէնէ» (մանկական երգ)։

    13. Բայարմատների կամ նրանց նման նշանակութիւն ունեցող բառերի հետ գործածվելով կազմում է բազմաթիւ բաղադրական բայեր (ինչպէս գրաբարում առնել՚ը)։

Օրինակ՝

Բաղադրեալ Բայեր
բան անել
չէզոք բայ բանել, աշխատել, ծառայել։

բաց անել
ներգործական բայ բանալ։

թաց անել
ներգործական բայ թանալ, թրջել։

զոհ անել
ներգործական բայ զոհել։

ճաշ անել, ընթրիք անել
ներգործական և չէզոք բայ ճաշել, ընթրել։

լուացք անել
ներգործական բայ լուանալ։

խաղ անել
ներգործական և չէզոք բայ խաղալ։

վարուցանք անել
ներգործական բայ վարել ու ցանել։

լացուկոծ անել
չէզոք բայ լալ և կոծել։

պաչ անել
ներգործական բայ պագնել։

ծիծաղ անել
չէզոք բայ ծիծաղել, ծիծաղկոտ կերպարանք ցոյց տալ։

հաշիւ անել
չէզոք բայ հաշուել։

միտք անել
չէզոք բայ մտածել։

վաստակ անել
ներգործական բայ վաստակել։

վնաս անել
չէզոք բայ վնասվել։

քաղ անել
ներգործական բայ քաղել։

քաղհան անել, քաղհանք անել
ներգործական բայ քաղհանել, քաղել-հանել։

ևն։

Բաղադրեալ Բայեր
Տակն ու վրայ անել, Վեր ու վայր անել
ներգործական բայ Խառնել, կործանել։

Չեմ ու չում անել
չէզոք բայ Չկամեցող ձեւանալ, ձեւի համար մերժել, կոտրտվել։

Դարձուածքներ
Ի՞նչ անեմ, Ես ի՞նչ անեմ
Ինձ չի վերաբերում, իմ ի՞նչ գործս է։
‣ Ի՞նչ անեմ թէ հիւանդ է։
‣ Նրանք իրար միս են ուտում, ես ի՞նչ անեմ։

Լաւ եմ անում
Կամակոր մարդու արտայայտութիւն, երբ նրան մեղադրում են մի վատ գործի մէջ։
‣ Ինչո՞ւ ես եղբօրդ ծեծում, մեղքը չէ՞. ―Լաւ եմ անում։

Ինչ արաւ չարաւ
Ամեն տեսակ հնարների դիմեց (մինչեւ որ)։
‣ Ինչ արաւ չարաւ՝ մի տոմսակ ճարեց այդ ներկայացման համար։
‣ Ինչ արի չարի՝ չկարողացայ ուզածդ գտնել։

Ի՞նչ անեմ, ի՞նչ չանեմ
Ինքն իրան խորհրդածելու ձեւ, ի՞նչ հնարի դիմեմ, ի՞նչ անեմ։

Տե՛ս եւ Առնել (1)։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 132
Nouveau!
(beta)
ՃԱՇ (ճաշոյ)
(պահլաւերէն և պարսկերէն čāšt, նախաճաշ, ճաշ)

գոյական
    1. Կերակուր, որ ուտում են կէսօրին կամ կէսօրից յետոյ։
‣ Երեք անգամ է ուտում օրուայ մէջ, առաւօտը նախաճաշ, կէսօրին ճաշ, երեկոյին ընթրիք։
‣ Գնանք մեզ մօտ ճաշի։
‣ Այսօր ճաշին ի՞նչ ունինք։

    2. Մասնաւորապէս՝ կէսօրուայ կերակուրը։
‣ Ես սեղանատուն չեմ գայ, ճաշը իմ սենեակս բեր։
‣ Այսօրուայ մեր ճաշից ես չկշտացայ։

    3. Հանդիսաւոր ճաշկերոյթ, հրաւէր ի պատիւ մէկի։
‣ Քաղաքը հիւրերին ճաշ տուեց։
‣ Մեծ ճաշ է սարքել այսօր, որին հրաւիրված են աւելի քան հարիւր մարդ։

    4. Զանազան առանձին կերակուրներ, ինչպէս փլաւ. ալիւրով և իւղով շինված մի տեսակ կերակուր. մի տեսակ խաւիծ, որ պատրաստում են իւղով ու ջրով, մէջը ալիւր խառնելով. խաշիլ։

Դարձուածքներ
Կաթնով ճաշ
գոյական Թանձր կաթնապուր։

Թանով ճաշ
գոյական Թանով պատրաստված թանձր կերակուր։

Մսով ճաշ
գոյական Մսաջուր։

    5. Կէսօր, երբ ճաշ են ուտում։
‣ Օրը ճաշ է դարձել, դեռ նրանք թոնիրը չեն վառել։

    6. (Եկեղեցական) Կէսօրին կատարվող ժամերգութիւն։
‣ Ճաշու շարական։

Բաղադրեալ Բայեր
Ճաշ անել
չէզոք բայ Ճաշ ուտել, ճաշել։
‣ Գնանք միասին ճաշ անենք. －Ես արդէն ճաշել եմ։

Երեսին ճաշ ուտել
չէզոք բայ Ասվում է շատ գեղեցիկ կնոջ մասին։
‣ Այնպէս սիրուն է, որ երեսին ճաշ ուտես։

Մէկի ճաշը եփել
ներգործական բայ Լաւ ծեծել։
‣ Սուս կաց թէ չէ կելնեմ ճաշդ կեփեմ։

Առանց ճաշի թողնել
չէզոք բայ Պատիժ, որ գործադրվում էր դպրոցներում, երբ աշակերտին դասերից վերջը մի ժամ կամ աւելի պահում էին դպրոցում։
‣ Ես թելադրում էի ընկերոջս. ուսուցիչը նկատեց, ինձ առանց ճաշի թողեց։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 1346
Nouveau!
(beta)
ԸՆԹՐԵԼ
չէզոք բայ երեկոյեան ընթրիք՝ ճաշ ընել։

Տեսակներ
— Առաւօտուն՝ նախաճաշել.

— կէսօրին՝ ճաշել:


ԸՆԹՐԻՔ
գոյական իրիկուան ճաշ՝ կերակուր։

Տեսակներ
— Առաւօտեան՝ նախաճաշ.

— կէսօրին՝ ճաշ.

— երեկոյեան դէմ՝ նախընթրիք։

Դարձուածքներ
Վերջին ընթրիք
գոյական Յիսուսի զատկական ընթրիքը՝ ճաշը 12 առաքեալներուն հետ՝ Վերնատան մէջ:

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 659
Nouveau!
(beta)
ՃԱՇԵԼ
ներգործական բայ կէսօրին կերակուր ուտել։

Տեսակներ
— Առաւօտեան՝ նախաճաշ (բ. նախաճաշել).

— երեկոյեան՝ ընթրիք (բ. ընթրել)։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 1366
Nouveau!
(beta)
ԱԿՐԱՏ
գոյական նախաճաշիկ, պզտիկ նախաճաշ՝ կէսօրուան ճաշէն առաջ:

Յարակից Բառեր
— Առաւօտեան՝ նախաճաշ.

— Կէսօրուան՝ ճաշ.

— Երեկոյեան ընթրիքէն առաջ՝ նախընթրիք.

— Երեկոյեան՝ ընթրիք։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 27
Nouveau!
(beta)
ԿԵՐԱԿՈՒՐ
գոյական
    1. եփուած կամ հում ուտեստեղէն՝ ուտելիք, խորտիկ, ճաշակելիք, խահ, խոհ, կեր, բուծ, ճարակ, ջամբ, սնունդ.
    2. պարէն, պաշար:

Տեսակներ
— Առտուան կերակուր՝ նախաճաշ.

— կէսօրուան՝ ճաշ.

— իրիկուան՝ ընթրիք.

— ընթրիքէն առաջ՝ նախընթրիք.

— հանդիսաւոր՝ սեղան, կոչունք, խնճոյք.

— համեղ՝ համադամ, խորտիկ.

— շունի՝ կովի՝ լակ.

— ճաշերու միջեւ թեթեւ՝ միջնաճաշ, հրամենք, ակրատ։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 1014
Nouveau!
(beta)
ՃԱՇ
(արմատ ճաշել բայի)

գոյական
    1. կերակուր, խոհ.
    2. կէսօրուան կերակուր:

Տեսակներ
— Առաւօտեան՝ նախաճաշիկ, նախաճաշ:

— Երեկոյեան՝ ընթրիք։

— Թեթեւ՝ ճաշիկ։

— Կէսօրուան՝ ճաշ:

— Հաւ ուտելու ճաշկերոյթ՝ հաւկերոյթ։

— Մեծ ու փառաւոր՝ ճաշկերոյթ, խնճոյք, հացկերոյթ:

— Մեռած անձի մը յիշատակին յատուկ՝ հոգեճաշ։

— Յետ միջօրէի՝ ակրատ, ակրթկայ, նախընթրիք:

Յարակից Բառեր
— ժողովուրդի մը, երկիրի մը ճաշերուն ամբողջութիւնը՝ խոհանոց. օրինակ՝
‣ հայկական խոհանոցը։

— Ճաշ պատրաստող՝ խոհարար: Պետը՝ խոհարարապետ:

— Ճաշի բաղկացուցիչ տարրերու ցուցակ՝ խոհագիր։ Գիրքը՝ խոհագիրք։

— Ճաշի պատրաստութեան տեղ՝ խոհանոց:

— Ճաշ ուտելու վայր՝ ճաշարան։

— Ճաշէ դադարում (բողոքի համար)՝ ճաշադուլ, սննդադուլ:

— Ճաշի, ուտելիքի վրայ հակակշիռ, առողջապահական նպատակով՝ սննդականոն:

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 1365
Nouveau!
(beta)
 Usage beta 3 citations 

Usage of matching Word Forms

Nouveau! Explore the usage of the word form Ճաշէ in the Corpus of Western Armenian.
Aussi la recherche pour "Ճաշէ" dans ces dictionnaires:

Explanatory

Thesaurus

Western Armenian

Neologisms

Rhyming

Word Structural

Etymological

Dialectal and Idiomatic

Orthographic

Classical Armenian

Middle Armenian

Early Modern Armenian

Foreign word

Names

Place names

Plant names

Specialized

Abbreviations

© 2026 Nayiri. dictionnaire arménien contient 17 718 mots
The site has 144 dictionaries and 3 books.
Français
Նայիրի / Nayiri.com