Free Armenian spellchecker
Get HySpell now!
 Dictionary
ԳՈՅ
ածական է, կայ, ներկայ։


ԳՈՅՔ
գոյական
    1. ինչք, ստացուածք, իրեղէններ։
    2. (մեռեալի՝) թողօն։


ԳՈՅՆ
գոյական
    1. երանգ, երփն, թոյր։
    2. ներկ։

Phrases
երեսի գոյն
մոյն։

արուեստական գոյն
շպար։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 87
New!
1. ԳՈՅ (գո)
սահմանական եզակի 3 դէմք Գոլ՚ի։


⨀old word 2. ԳՈՅ (գոյի)
գոյական
    1. Ինչ որ կայ, է, գոյութիւն ունի։
‣ Ամեն մի գոյ իր յատկանիշն ունի։

    2. Գոյացած, եղած, գոյացութիւն։

Phrasal Verbs
⨀old word Ի չգոյէ ի գոյ ածել
ներգործական բայ Չեղած տեղից՝ ոչնչից գոյացնել, առաջ բերել։

    3. յոգնակի Տե՛ս Գոյք։

Phrases
⨀old word Գոյիւ չափ
մակբայ Ամբողջ եղած չափով, լրիւ, լիովին։

⨀old word Առ ի չգոյէ
մակբայ Չլինելու պատճառով։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 481
New!
(beta)
ԳՈՅՔ (ույ) գոյքի, գոյքեր [Գոյ՚ի յոգնակի ուղղական]
գոյական Ինչ որ կայ-չկայ, մէկի ունեցած-չունեցածը, ստացուածք, իրեր, կարողութիւն։
‣ Բոլոր գոյքը յափշտակեցին։
‣ Գոյքերից զրկված։
‣ Նրանք ուրիշ բան չէին խնդրում, բայց եթէ կեանքի և գոյքի ապահովութիւն։

Types
Շարժական գոյք
գոյական Դրամ, ապրանք, կահաւորութիւն ևն։

Անշարժ գոյք
գոյական Տուն, կալուած։


1. ԳՈՅՆ (ույ) (գունոյ), գոյնի
(պահլաւերէն gōnak, պարսկերէն gūn, ներկ, գոյն. եղանակ)

գոյական
    1. Այն տպաւորութիւնը, որ ստանում է աչքը՝ որեւէ առարկայի վրայից արտացոլած լոյսի ճառագայթից. երանգ, ռանգ։
‣ Ձիւնը սպիտակ գոյն ունի։
‣ Մարդու արիւնը կարմիր գոյն ունի։
‣ Արեգակի ճառագայթը սպեկտրով անցնելիս՝ տարրաբաշխվում է եօթը գոյնի, որ են մանուշակագոյն, լեղակագոյն, կապոյտ, կանաչ, դեղին, նարնջագոյն և կարմիր։
‣ Ի ծնէ կոյրը հասկացողութիւն չունի գոյնի մասին, ոչ մի կերպ չի ըմբռնում՝ ի՛նչ է սպիտակը, ի՛նչ է սեւը։

    2. Գունաւորող նիւթ, ներկ։
‣ Գոյները իրար են խառնել։
‣ Կանաչ գոյնս վերջացաւ։

    3. Երեսի գոյն։
‣ Այսօր գոյնդ տեղը չէ, հօ հիւնադ չե՞ս։
‣ Այդ աղջիկն սքանչելի գոյն ունի։

    4. Փոխաբերաբար Յատկութիւն, ներքին որակ։
‣ Ի՜նչ գոյն ունի այդ լրագիրը։
‣ Այսքան ժամանակ նա կեղծում էր, վերջապէս իսկական գոյնը ցոյց տուեց։

⨀old meaning 5. Երաժշտական եղանակ։
‣ «Հայոց աղջիկներ»-ի գոյնով երգել։

⨀old meaning 6. Դալուկ, դժգունութիւն։

⨀old meaning 7. Պէս, նման (Համեմատել հան-գոյն, այս-գունակ...)։

Phrasal Verbs
Գոյն տալ, գոյն առնել
չէզոք բայ Ամօթից կարմրատակել, գոյնը փոխվել։

Գոյնը թափել
չէզոք բայ Գոյնը կորցնել, խոնանալ։
‣ Այս կտորը գոյնը թափո՞ւմ է թէ ոչ։

Գոյնը թռչել
չէզոք բայ Երեսի կարմրութիւնը պակասել, գունատվել, դժգունել։
‣ Երբ դատավճիռը լսեց՝ երեսի գոյնը թռաւ։

Գոյնը նետել
չէզոք բայ
    1. Տե՛ս Գոյնը թափել։
    2. Երեսի կարմրութիւնը կորցնել, գունատվել, գոյնը թռցնել։

Գոյնը տալ
չէզոք բայ Տե՛ս Գոյնը թափել։

Գոյնը տեղը գալ
չէզոք բայ Երեսի նախկին կարմրութիւնը գալ, (առողջանալու հետեւանքով)։
‣ Տեսնում եմ, որ լաւ ես, գոյնդ տեղն է եկել։

Phrases
Գոյն-գոյն
ածական Զանազան գոյնի, գոյնզգոյն։


2. ԳՈՅՆ (գունի, ից կմ աց)
մասնիկ Որակական ածականների վերջը դրվելով տալիս է նրանց բաղդատական (նաև գերադրական) աստիճանի նշանակութիւն:
‣ Լաւ օրեր են, բայց լաւագոյն օրեր էլ պիտի գան։
‣ Իմաստնագոյնը բոլոր իմաստունների մէջ։

(այժմ սովորաբար գործ է ածվում «աւելի», կամ խնդիրը գրվում է բացառական հոլովով. աւելի լաւ օրեր. բոլոր իմաստուններից իմաստունը)։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 482
New!
(beta)
1. Ա,
ա,
Այբ
գոյական
    1. Հայերէն այբուբենի առաջին գիրը և առաջին ձայնաւորը։
‣ Գլխագիր Ա։
‣ Շարագիր ա։
‣ Այբը երեք ստեղնանի գիր լինելով՝ տպագրութեան մէջ շատ տեղ է բռնում, շարուածքի գրեթէ 13 տոկոսը։
‣ Հին տպագրութիւնների մէջ գործ էին ածում միստեղնանի այբ (𝍠)։

Phrases
Այբ է տեսնում, մարդակ է կարդում
(ասացուած), Անգրագէտ է։

    2. Ձայնաւոր հնչիւն, որ արտասանվում է՝ խռչափողը ազատ ու բաց պահելով, լեզուն տափակ, բերանը և շրթունքները բաց։
‣ Այբը հայերէնի մէջ ամենաշատ գործածվող հնչիւնն է։

Phrasal Verbs
Այբը բենից ջոկել
չէզոք բայ Կարդալ գիտենալ, փոխաբերաբար Բան հասկանալ։

⨀old meaning 3. Իբրեւ թուանշան՝ նշանակում էր 1։
‣ Այբ-ժէ-ճէ-ռա (այսինքն 1, 10, 100, 1000)։

(Իսկ ՚ա կամ ,ա նշանակում էր 10000)։

    4. Թուարկութեան մէջ՝ առաջին։
‣ Ա հատոր։
‣ Գլուխ Ա։
‣ Մասն Ա։
‣ Բոլոր մարմիններն երեք խոշոր խմբերի են բաժանվում, ա) կենդանական, բ) բուսական, գ) հանքային։

    5. Փոխաբերաբար Սկիզբ։

Phrasal Verbs
Այբից սկսել
ներգործական բայ Բուն ծայրից սկսել։

Phrases
Այբ ասողը բեն էլ պէտք է ասէ
Սկսողը պէտք է շարունակէ։

Ես եմ Ա և Ք
Սկիզբն և վերջը։


＋dialectal word 2. Ա
էական բայի սահմանական ներկայ եզակի 3-րդ դէմք՝ փոխանակ է։
‣ Ամպել ա՝ թօն չի գալի, Մըթնել ա ՝ տուն չի գալի (ժողովրդական երգ)։
‣ Ո՞վ ա։


3. Ա՜
միջարկութիւն
    1. Զարմանքի և ուրախութեան բացագանչութիւն մի նոր դէպքի կամ լուրի առիթով։
‣ Ա՛, վերջապէս եկա՜ր։

    2. Զարմանքի և սրտնեղութեան արտայայտութիւն՝ մի անսպասելի և անախորժ եզրակացութեան հասնելիս։
‣ Ա՛, ուրեմն ինձ սպառնո՞ւմ ես։

    3. Հարցական, երբ մէկը չի լսել ուրիշի ասածը և ցանկանում է որ նա կրկնէ։
‣ Դուռը փակիր － ա՞։

Տե՛ս Ա՜յ։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 24
New!
(beta)
ԳՈՅ
գոյական
    1. ինչ որ կայ՝ գոյութիւն ունի.
    2. գոյացութիւն, արարած, ստեղծուած, էակ։

Հակառակը՝ անգոյ։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 416
New!
(beta)
ԳՈՅ,
ԳՈՅՈՒԿ
ածական
    1. փակ, փակուած.
    2. ծածկուած.

գոյական
    3. բերանացի արտասանութիւն.

ածական
    4. մութ (գոյն).

Հակառակը՝ բաց։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 424
New!
(beta)
ԳՈՅՔ
գոյական
    1. ինչ որ կայ-չկայ.
    2. ստացուածք, հարստութիւն.
    3. կահկարասի:


ԳՈՅՆ
գոյական
    1. երանգ, երփն, թոյր.

    2. գունաւորող նիւթ, ներկ.

    3. (Փոխաբերական իմաստ) յատկութիւն, ներքին որակ, արեւելում. օրինակ՝
‣ ի՞նչ գոյն ունի այդ լրագիրը.

    4. բառերու վերջաւորութեան ունի պէս՝ նման նշանակութիւնը. օրինակ՝
‣ մահահանգոյն, հանգոյն.

    5. յետադաս մասնիկ որակական ածականներու վերջաւորութեան՝ կազմելու համար անոնց գերադրական աստիճանը. օրինակ՝
‣ լաւագոյն, զօրեղագոյն։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 417
New!
(beta)
Ա
    1. առաջին տառը մեր այբուբենի եւ առաջին ձայնաւորը։
    2. Գլխագիր ա-ը, քովը կէտ (= Ա.), դասական թուական ածական է եւ կը նշանակէ առաջին, իսկ նոտրգիր, կամ բոլորգիր կամ շեղագիր ա-ը, բացարձակ թուական ածական է եւ կը նշանակէ մէկ:

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 9
New!
(beta)
Also search for "գոյ-ա" in these imaged dictionaries:

Explanatory

Thesaurus

Western Armenian

Neologisms

Rhyming

Word Structural

Etymological

Dialectal and Idiomatic

Orthographic

Classical Armenian

Middle Armenian

Early Modern Armenian

Foreign word

Names

Place names

Plant names

Specialized

Abbreviations

© 2026 Nayiri. Armenian dictionary contains 17,718 words.
The site has 144 dictionaries and 3 books.
English
Նայիրի / Nayiri.com